Aroma yoğunluğu ne anlama gelir
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne ölçüde baskın algılandığını anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle karıştırılmamalıdır. Tadıma ateşlemeden başlamak doğru olur, çünkü çubuğun çıplak kokusu elinize bir referans noktası sağlar özellikle tadıma yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir noktadır. Bu aşamada alüminyum tüplü kutu benzeri tüple korunan bir kutu ve no. 2 torpedo benzeri tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Yakılmamış çubuğu çekerken ağıza gelen koku ne kadar belirgin ise yoğunluk o ölçüde fazla sayılır hem de bu küçük alışkanlık sonraki tüm yorumları daha sağlam bir zemine dayandırır. Notu hemen yazmak iyi olur, çünkü hafıza kısa sürede silikleşir. Aynı çubuğu birkaç kez koklamak hatayı azaltır çünkü gürültülü ortamlarda ince notalar çabucak gözden kaybolur. Aroma gücü tek başına kalite göstergesi değildir; yalnızca gücü gösterir. Bu yüzden ilk tadımda sabırlı olmak hem de kriterleri baştan belirlemek işin temeli sayılır. Kriter netleşince her puro aynı cetvelle tartılır ve yorumlar birbiriyle tutarlı olur. Tadım esnasında telefon uzakta kalırsa odaklanma artar.
Yakılış evrelerine göre aroma değişimi
Bir çubuğun aroması baştan sona değişir; bu yüzden aroma gücünü tek seferde değerlendirmek doğru olmaz ayrıca baştan acele edip hüküm vermek kolay görülen bir yanlıştır. Başlangıç bölümde tat genellikle hafif ve net başlar tabii ki bu sıralama her çubukta birebir tekrar etmeyebilir. No. 3 tubos tadım notları benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu evre çabuk geçer çünkü gerçek karakter genellikle bu kısımda gizlidir. Orta bölümde yoğunluk çoğu zaman yükselir ama tonlar koyulaşır hem de genellikle ilk birkaç çekişten çıkarılan sonuç yarım kalır. Petit churchills neye benzer gibi kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha geç gelir gerçekten bu sebeple yavaş ilerlemek fayda getirir. Son bölümde ısı arttığından acımsı notalar baskın olabilir gerçekten ısınan yaprak kendi karakterini yalnızca ortalarda ortaya koyar. Her evre için ayrı bir puan yazmak daha adil sonuç verir. Bölümlerin geçişi çoğu zaman net olmaz, o nedenle yaklaşık olarak üç parçaya bölmek yeterlidir. Değişimleri fark etmek adına çekiş aralığını sabit tutmak gerekir. Art arda çekmek ısıyı artırır hem de tadı çarpıtır.
Tadım notlarında basit puan ölçeği kurmak
Aroma gücünü puanlamak kişisel yorumu daha net hâle getirir her zaman aynı ışık ve sessiz bir ortam tercih edilmelidir. Bir ile beş arası uzanan bir ölçek çoğu kişi için işe yarar bu durum değerlendirmeleri insandan insana daha tutarlı yapar. Bir hafif notayı, beş de ağızda uzun süre kalan yoğun aromayı anlatır böylece dikkat dağılmaz ve yorum doğruluğu artar. Petit julietas benzeri ince ve kısa bir çubuk genellikle alt basamaklarda yer alır hem de ileride okunduğunda hangi noktayı kastettiğiniz kolayca hatırlanır. Petit julietas 25'lik aroma profili gibi aynı boydaki bir kutu de yumuşak tonları yüzünden yakın bir not çıkarabilir yoksa aynı ürün iki ayrı not alabilir. Puanı vermeden önce birkaç nefes yapmak gerekir öte yandan yarım notlar yazmak fazladan bir karmaşa yaratır. Skalayı her seferinde değiştirmemek karşılaştırmayı mümkün kılar. Skalanın ortası en çok kullanılan değerdir, çünkü ılımlı çubuklar çoğunluğu oluşturur. Uçlardaki puanlar gerçekten istisnai durumlarda kullanılmalıdır. Böylece kayıtlar anlamlı olur.
Çap ve duman serinliğinin aroma yoğunluğuna etkisi
Çap, dumanın sıcaklığını hem de yoğunluğunu doğrudan değiştirir bu yüzden yanış çizgisinin eşit ilerlemesini de izlemek gerekir. Dar çaplı bir çubuk daha çabuk yanar, dolayısıyla baharatlı notalar çabuk belirir nitekim dar çaplılarda sıcaklık artışı belirgin biçimde hızlıdır. Petit royales nasıl içilir benzeri ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi hemen gözlemlersiniz ısınma hızı ise aromayı hemen değiştiren bir unsurdur. Kalın gövdelerde duman daha yavaş akar ama aromalar sonradan belirir ve bu hız tadın okunma süresini kısaltır. Baldan yana yumuşak puro benzeri bal ve badem tonlu bir kutu bu çizgiyi güzel gösterir küllenme düzensizse yorum kısmına eklenmelidir. Yavaş yanış tadı daha okunur kılar fakat şiddetini azaltmaz tersine kalın çubukta ısı daha geniş bir alana yayılır. Bu yüzden çapı kayıtlara yazmak gerekir. Değişik kalınlıklarda iki ürünü aynı oturumda tadarken önce dar çaplıyı sonra geniş çaplıyı içmek iyi olur. Bu şekilde yoğun tat ince olanın tadını bastırmaz. İkisi arasındaki bekleme süresi yaklaşık yarım saat olmalıdır.
Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı
Aroma iki kanaldan gelir: damaktaki tat ve burnun yakaladığı aroma oysa ikisi karşılıklı tamamlar fakat eş anlamlı değildir. Gücü doğru ölçmek için ikisini ayrı kaydetmek gerekir bu ayrım ilk bakışta önemsiz gelse de sonuçları oldukça etkiler. Dumanı dudaktan bırakırken burundan hafifçe çıkarmak burun geçişi yöntemidir örneğin hafif bir nefes kokuyu çok zengin gösterir. Tadımda short churchills benzeri kremsi bir robusto bu denemede aroma katmanını belirgin gösterir üstelik nezle halindeyken yapılan tadımlar sağlam olmaz. Short sports yoğunluğu nasıl benzeri ince bir çubuk ise kuru notayı daha kısa geçirir sert bir çekiş de narin tonları örter. Güç dilde zayıf fakat koku tarafında belirgin olabilir aynı şekilde çok sıcak bir yemekten sonra algı azalır. Bu iki izlenimi karşılaştırmak öğretici olur; Bu iki notu ayırmak kafa karışıklığını önler. Acemi kişiler için ilk adımda burundan gelen notalara bakmak daha kolaydır. Zamanla damak kısmı de detay vermeye başlar. Farklı kokuları isimlendirmeyi denemek algıyı keskinleştirir.
Tadımdan önce damağı sıfırlamanın yolları
Damak yorulduğunda yoğunluk gerçekte olduğundan zayıf algılanır ayrıca öğün aralarında deneme yapıyorsanız bu ayrıntı iyice değer kazanır. Bu yüzden her denemeden önce ılık bir yudum su almak iyi bir alışkanlıktır bu küçük özen yoğunluğun gerçek yüzünü görmenizi sağlar. Wide churchills gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu tadılıyorsa su yeterlidir zira yorgun bir damak en güçlü aromayı bile silik gösterir. Sade kahve kavrulmuş notalarını güçlendirir, şekerli içecek ise notaları gölgeler ayrıca çok soğuk sıvılar damağı uyuşturur hem de tat hissini azaltır. Puritos serisi nasıl içilir gibi ince ve beşli bir pakette kuru tütün karakteri su ile daha temiz anlaşılır o nedenle temizlik adımı ihmal edilmemelidir. Eşlikçiyi her seferinde sabit tutmak karşılaştırmayı korur nitekim yoğun şekerli sıvıdan sonra baharatlı tonlar olduğundan sert görünür. Yemekten hemen sonra değerlendirme yapmak doğru olmaz. Kahve ve su haricinde sade çay de düşünülebilir; asıl mesele içeceğin şekersiz olmasıdır. Damak temizlendikten sonra birkaç dakika beklemek faydalıdır. Hızlıca girişilen tadım çoğunlukla hatalı kalır.
Küçük çubuklarda aroma nasıl okunur
Sigarillo ölçüsünde yanış hızlı sürdüğünden yoğunluk dalgalanması daha dar bir alanda kalır üstelik ilk izlenim bu ölçülerde hızla silinebilir. Dolayısıyla ilk çekişler ve bitiş arasındaki oynamayı yakalamak özen ister bu sebeple kısa bir ölçü büyük boy bir ürüne göre daha sabırlı izlenmelidir. Tadımda 20 club sigarillo benzeri club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi genişletir böylece yoğunluğu gözlemeyi rahatlatır çünkü her çekişin payı daha fazladır. Teneke kutulu mini sigarillo benzeri mini ölçü de kakao notasını çabucak ortaya koyup sona erer çünkü değişim uzun süre değil birkaç çekişte olup biter. Mini ölçülerde iki çubuk denemek tek denemeden daha sağlam izlenim verir bu nedenle düzenli ve eşit aralıklı nefes önerilir. Teneke kutu kokusu başlangıçtaki ilk notu oluşturur dolayısıyla not almayı çubuk yanarken değil de hemen bitince denemek daha rahattır. Bunu ayrı yazmak yararlıdır. Boy kısaldıkça aroma katmanı daralır, fakat yoğunluk algısı aynı kalabilir. Bu yüzden küçük çubuk değerlendirmelerini büyük boy notlarıyla doğrudan karşılaştırmamak daha doğru olur. Ayrı bir bölüm kullanmak işe yarar.
Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek
Tek seferlik bir tadım yoğunluk konusunda kesin bir fikir sunmaz demek ki her deneme bir öncekinin üstüne eklenir. Ruh hali, ortam ile zaman algıyı etkiler bu düzen birkaç denemeden ardından gözle görülür katkı sağlar. Bu yüzden küçük bir not defteri tutmak işe yarar aksi takdirde benzer aromalar defalarca yeniden keşfedilir. 20 aniversario yoğunluğu nasıl benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde denendiğinde sedir tonu aynı kalıyor mu anlaşılır üstelik aynı çubuğa dönüp göz atmak ilerlemeyi görmenizi sağlar. Kalın gövdeli beşli kutu gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise yoğunluk puanının ne kadar oynadığını gösterir bu da boşa emeğe yol açar. Tarih, çubuk adı ve not tabloya girilmelidir nitekim ilk notlar ileride açıldığında şaşırtıcı sapmalar gösterir. Puanlar arasında iki puandan çok sapma varsa şartlar yeniden düşünülmelidir. Haftalar içinde kendi ölçeğiniz oturur. Defterde kısa ifadeler ayrıntılı paragraflardan daha işlevseldir. Örneğin orta bölüm güçlü ahşap kokusu gibi bir kayıt tatmin edici sayılır. Sonradan bakıldığında anlaşılır kalmalıdır.
Yumuşak içim ile güçlü aroma arasındaki denge
Dolgunluk, içimin ağızdaki dokusunu tarif eder; yoğunluk ise tatların belirginliğidir çünkü bu iki ölçüt aynı yönde hareket etmek zorunda olmaz. İkisi sıklıkla birbirine karıştırılır, hâlbuki ayrı değerlendirilir bu ikisini ayırmak sonuçta daha gerçekçi bir değerlendirme doğurur. Küçük boy yumuşak puro gibi küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olsa da sütlü kahve notasını belirgin taşıyabilir mesela ağır bir içim sönük bir aromayla gelebilir. La cabaña gibi dengeli bir kutu de orta gövdeyle sedir tonunu güçlü taşır kaldı ki ağır bir duman notasız da olabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir çubuk yüksek aroma verebilir aksi durum da mümkündür. Bunu ayırt etmek için iki ayrı not tutmak işe yarar bu nedenle tek ifadeyle yoğun yazmak yerine ikisini ayrı değerlendirmek önerilir. Dolgunluğa bakarak yoğunluğu hesaplamak yanlış sonuç verir. Aynı dolgunlukta iki ürün arasında yoğunluk ayrımı aramak ince bir beceridir. Bu becerinin gelişmesi sabır ve tekrarlı not tutmayı gerektirir. Sonuçta en güvenilir kriter kişisel damak zevkiniz kalır.
Ortam, nem ve sıcaklığın aroma algısına etkisi
Oda, aroma algısını en az çubuğun kendisi kadar etkiler demek ki en iyi tadım şartları sabitlemekle başlar. Nemi düşük bir havada çubuk çabuk yanar böylece keskin tonlar abartılır bu nedenle ortam koşullarını de kayda geçirmek akıllıca olur. Aşırı nemli havada de duman ağırlaşır hem de aroma silikleşir ısı ise tütünün yanma hassasiyetini değiştiren başka bir etkendir. La prado nasıl içilir gibi ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken ahşabın tuttuğu nemi hesaba katmak gerekir aksi halde farklı günlerde ortaya çıkan puan farkı çubuktan sanılabilir. Magnífico onlu kutu benzeri orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda karşılaştırılırsa fark net okunur değerlendirme günü seçerken bu etkeni hesaba katın. Temiz hava ortamdaki kokuları dağıtır, yoğun koku ise koku duyusunu bozar hâlbuki asıl etken çoğu zaman ortamdaki hava veya esinti çıkar. Tadımı her seferinde aynı odada yapmak en güvenilir yöntemdir. Kapalı bir odada duman birikirse ikinci denemenin tadı hatalı algılanabilir. Pencere aralığı bırakmak genellikle işe yarar. Rüzgar çok güçlüyse yanış yapısı şaşar.